Zweden Actueel

Stockholm

Zoeken
Wetenschap

Ontdooien van permafrost gaat eeuwenlang door, meldt klimaatrapport

Een nieuw rapport van het ICCI en de VN meldt dat de permafrost al zo ver is opgewarmd dat het ontdooien eeuwenlang doorgaat, zelfs bij een stabilisatie op 1,5°C. Hoeveel erger het wordt, noemt het rapport nog een keuze. Het verschijnt een week voor de klimaattop COP31 in Antalya.

Ingestort blok ijsrijke permafrost langs de Arctische kust bij Drew Point, Alaska.
Foto: Benjamin Jones, U.S. Geological Survey · Wikimedia Commons · Public domain

De permafrost, de bevroren bodemlagen die grote delen van het noordelijk halfrond koel houden, is volgens het rapport van ICCI en UNEP al zo ver opgewarmd dat het ontdooien eeuwenlang doorgaat. Dat geldt zelfs als de opwarming wordt gestabiliseerd op de grens van 1,5°C uit het Parijsakkoord, meldt het rapport, gepubliceerd op 2 november 2026. Hoe ver de wereld die grens overschrijdt, blijft volgens het rapport wel een keuze. Hoe verder de overschrijding, hoe groter en moeilijker omkeerbaar het verlies aan permafrost uitvalt.

Volgens het rapport van ICCI en UNEP is het op 2 november 2026 uitgebracht door het International Cryosphere Climate Initiative (ICCI), een internationaal netwerk van cryosfeer- en klimaatwetenschappers. Het ICCI werkte daarbij samen met het Milieuprogramma van de Verenigde Naties (UNEP). Pam Pearson van het ICCI coördineerde het werk en meer dan vijftig wetenschappers beoordeelden de tekst. Het hoofdstuk over permafrost is geschreven door onder anderen Gustaf Hugelius van de Stockholm University.

Permafrost bedekt volgens het rapport van ICCI en UNEP ongeveer 15 procent van het landoppervlak op het noordelijk halfrond. Die bodem bevat ongeveer twee keer zoveel koolstof als nu in de atmosfeer van de aarde aanwezig is. Onderzeese permafrost, onder ondiepe delen van de Arctische Oceaan die na de laatste ijstijd onder water kwamen te staan, ontdooit juist trager en met veel grotere onzekerheid dan permafrost op het land.

Een werkelijk veilige temperatuur voor de cryosfeer ligt op de lange termijn dichter bij 1,0°C of lager, stelt het rapport van ICCI en UNEP. Dat geldt ook voor de permafrost. Die grens ligt ruim onder de 1,5°C van het Parijsakkoord. Die grens zal de wereld naar verwachting toch overschrijden.

Het rapport van ICCI en UNEP verschijnt een week voor de klimaattop COP31 in Antalya, Turkije. Het koppelt het overschrijden van de 1,5°C-grens aan grootschalige schade wereldwijd. Die schade dreigt voor honderden miljoenen mensen, onder meer door stijgende zeespiegels en overstromingen.

Bronnen

  1. State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot — International Cryosphere Climate Initiative (ICCI),
  2. Forskare: Jordens 'frysbox' tinar – för sent att stoppa — Aftonbladet,
Methodiek

Dit artikel is door een AI-systeem geschreven op basis van feiten uit nieuwsmedia in Zweden en openbare bronnen, met de bron bij elk feit, en gecontroleerd volgens onze methodologie. De auteursnaam is een redactioneel pseudoniem. Fouten? Meld ze via de contactpagina.

5/5 feiten bevestigd door een openbare bron · betrouwbaarheid 90%

Beeld: Benjamin Jones, U.S. Geological Survey · Wikimedia Commons · Public domain

  1. Wetenschappers melden dat de permafrost, de bevroren bodemlagen in de Noordpoolregio en in hooggebergten, al zo ver is opgewarmd dat het ontdooien en de daarbij vrijkomende broeikasgassen volgens het rapport "State of the Cryosphere 2026" van ICCI en UNEP (2 november 2026) nog eeuwenlang doorgaan, zelfs als de opwarming bij 1,5°C wordt gestabiliseerd. Het rapport noemt de verdere omvang van het ontdooien echter een "scherpe keuze": hoe verder de 1,5°C-grens van het Parijsakkoord wordt overschreden, hoe groter en moeilijker omkeerbaar het verlies aan permafrost uitvalt. State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot (ICCI/UNEP) · gecontroleerd
  2. Het rapport "State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot" is op 2 november 2026 uitgebracht door het International Cryosphere Climate Initiative (ICCI), een internationaal netwerk van cryosfeer- en klimaatwetenschappers, samen met het Milieuprogramma van de Verenigde Naties (UNEP); het werd beoordeeld door meer dan 50 wetenschappers en gecoördineerd door Pam Pearson van het ICCI. Het hoofdstuk over permafrost is geschreven door wetenschappers als Gustaf Hugelius van Stockholm University. State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot (ICCI/UNEP) · gecontroleerd
  3. Permafrost bedekt volgens het ICCI/UNEP-rapport ongeveer 15 procent van het landoppervlak op het noordelijk halfrond en bevat ongeveer twee keer zoveel koolstof als nu in de atmosfeer van de aarde aanwezig is. Onderzeese permafrost, onder ondiepe delen van de Arctische Oceaan die na de laatste ijstijd zijn overstroomd, ontdooit volgens het rapport trager en met veel grotere onzekerheid dan permafrost op het land. State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot (ICCI/UNEP) · gecontroleerd
  4. Volgens het ICCI/UNEP-rapport wordt een werkelijk veilige temperatuur voor de cryosfeer, inclusief permafrost, nu geschat op dichter bij 1,0°C of zelfs lager op de lange termijn, ruim onder de 1,5°C-grens van het Parijsakkoord die de wereld naar verwachting toch zal overschrijden. State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot (ICCI/UNEP) · gecontroleerd
  5. De waarschuwing over de smeltende permafrost komt een week voor de klimaattop COP31 in Antalya (Turkije); het ICCI/UNEP-rapport koppelt het overschrijden van de 1,5°C-grens aan grootschalige en op veel plekken onomkeerbare schade wereldwijd, met dreigingen voor honderden miljoenen mensen door onder meer stijgende zeespiegels en overstromingen. State of the Cryosphere 2026: The Cost of Overshoot (ICCI/UNEP) · gecontroleerd

Vaker Zweden Actueel in Google? Kies ons als voorkeursbron